กิจกรรมและงานสัมมนาทางวิชาการ

ไขรหัสคัมภีร์โบราณ...พระไตรปิฎก ๔ สายจารีต

โครงการพระไตรปิฎกฉบับธรรมชัย ได้จัดคอร์สอบรมเชิงปฏิบัติการ โดยมุ่งเน้นระเบียบวิธีในการจัดทำพระไตรปิฎกฉบับวิชาการ (critical edition) จากการใช้คัมภีร์ใบลานจำนวนมากจาก 4 จารีต ซึ่งผู้เข้าอบรมได้ร่วมทำกิจกรรมแบ่งเป็นฐานต่าง ๆ ดังต่อไปนี้:

• เรียนรู้เกี่ยวกับคัมภีร์ใบลานทั้ง 4 สายจารีต ที่มีความสำคัญต่อการจัดทำพระไตรปิฎกฉบับวิชาการ
• ฝึกอนุรักษ์คัมภีร์ใบลานที่เก่าแก่และเปราะบาง
• ฝึกปริวรรตอักษรท้องถิ่นโบราณเป็นอักษรโรมันภาษาบาลี
• ฝึกใช้พระไตรปิฎกฉบับธรรมชัยในรูปแบบดิจิทัล

คอร์สพระไตรปิฎกเชิงปฏิบัติการ

ดร.สุชาดา ศรีเศรษฐวรกุล หัวหน้าศูนย์ศึกษาคัมภีร์โบราณ เป็นวิทยากรคอร์สพระไตรปิฎกเชิงปฏิบัติการ โดยผู้เข้าอบรมได้เรียนรู้เกี่ยวกับความเป็นมาทางประวัติศาสตร์ของพระไตรปิฎก ฝึกทักษะการสืบค้นคัมภีร์ผ่านระบบออนไลน์ และทำความเข้าใจเกี่ยวกับชุดพระไตรปิฎกฉบับธรรมชัย ซึ่งจัดทำโดยโครงการพระไตรปิฎกฉบับธรรมชัย

คอร์สแนะนำการนั่งสมาธิ

พระมหาพงศ์ศักดิ์ ฐานิโย, ดร. ผู้เชี่ยวชาญด้านการบำบัดด้วยสติและครูสอนสมาธิ ได้จัดหลักสูตรออนไลน์เรื่อง “การลดความเครียดด้วยสติ (Mindfulness-Based Stress Reduction: MBSR)” ให้แก่พนักงานของบริษัท Sony ประเทศญี่ปุ่น โดยหลักสูตรนี้มุ่งเน้นการเสริมสร้างความสงบและสมาธิ พร้อมทั้งช่วยให้ผู้เข้าร่วมได้ฝึกปฏิบัติเทคนิคสติอย่างง่ายในบรรยากาศที่เอื้ออำนวยและเป็นมิตร

การบูรณาการการฝึกสมาธิเพื่อส่งเสริมสุขภาพจิตของนักศึกษา

พระมหาพงศ์ศักดิ์ ฐานิโย, ดร. ได้จัดการประชุมออนไลน์ร่วมกับผู้อำนวยการและเจ้าหน้าที่ของหน่วยงานให้คำปรึกษาแห่งวิทยาลัยเภสัชศาสตร์และวิทยาศาสตร์สุขภาพ Massachusetts (MCPHS) โดยการหารือมุ่งเน้นการนำการฝึกสมาธิมาประยุกต์ใช้เพื่อส่งเสริมสุขภาวะทางจิตของนักศึกษา ซึ่งสอดคล้องกับหนึ่งในพันธกิจหลักของวิทยาลัย

การบรรยายเรื่องพระพุทธศาสนาบนเส้นทางสายไหม

พระมหาพงศ์ศักดิ์ ฐานิโย, ดร. ได้บรรยายในหัวข้อ “พระพุทธศาสนาบนเส้นทางสายไหม” แก่นิสิตหลักสูตรนานาชาติ คณะอักษรศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย โดยเนื้อหาการบรรยายครอบคลุมความเป็นมาของพระพุทธศาสนา ประวัติของเส้นทางสายไหม และการเผยแผ่พระพุทธศาสนาตามเส้นทางการค้าโบราณสายนี้

การบรรยายในงานสัมมนาภาษาบาลีและสันสกฤต

"นักวิชาการของโครงการพระไตรปิฎกฉบับธรรมชัย ได้เข้าร่วมเป็นวิทยากรในการสัมมนาภาษาบาลีและสันสกฤต ซึ่งจัดขึ้นทุกวันเสาร์ตลอดเดือนสิงหาคมและกันยายน พ.ศ. 2566 โดยการสัมมนาครอบคลุมหัวข้อที่หลากหลาย ดังนี้

• 19 สิงหาคม: ภาษาไทยจากบาลีสันสกฤต
• 26 สิงหาคม: วรรณกรรมและการแปล
• 2 กันยายน: ภาษาโบราณอักษรศักดิ์สิทธิ์
• 9 กันยายน: การชำระและแปลคัมภีร์ระดับลึก
• 16 กันยายน: พุทธศิลป์โบราณจากข้อความบาลี

ความสำเร็จของการแปลพระไตรปิฎกเป็นภาษาจีน

การแปลพระมัชฌิมนิกายเป็นภาษาจีน จากชุดคัมภีร์บาลีเป่ยต้า–ธรรมชัย (BDP) ได้รับการยกย่องอย่างมีเกียรติในสาขาวรรณกรรมโบราณของประเทศจีน ความสำเร็จอันโดดเด่นนี้ไม่เพียงได้รับการสนับสนุนทุนในการจัดพิมพ์จากรัฐบาลจีนเท่านั้น แต่ยังได้รับความนิยมอย่างสูงจนกลายเป็นหนังสือขายดีในไต้หวันอีกด้วย การแปลพระไตรปิฎกภาษาบาลีเป็นภาษาจีนในครั้งนี้ นับเป็นหลักฐานสำคัญแห่งความร่วมมือระหว่างศูนย์พุทธศาสตร์ศึกษา DCI และสถาบันวิจัยคัมภีร์สันสกฤตและวรรณกรรมพุทธแห่งมหาวิทยาลัยปักกิ่ง

การร่วมจัดสัมมนาออนไลน์เพื่อส่งเสริมการอนุรักษ์และการศึกษาคัมภีร์ใบลาน

เมื่อวันที่ 18 เมษายน พ.ศ. 2566 เวลา 14.00–15.30 น. หลักสูตรพุทธศาสนศึกษาออนไลน์ DCIBS และโครงการพระไตรปิฎกฉบับธรรมชัย ได้ร่วมกันจัดสัมมนาวิชาการในหัวข้อ “จากคัมภีร์ใบลานสู่พระไตรปิฎกฉบับดิจิทัล: เกิดขึ้น ตั้งอยู่ และดำรงอยู่” โดยการสัมมนาแบ่งออกเป็นสองช่วง

ช่วงที่ 1 นำเสนอเกี่ยวกับสถานการณ์คัมภีร์ใบลานในปัจจุบัน โดยมีพระอัมรินทร์ สนฺติธมฺโม หัวหน้าศูนย์รวบรวมและอนุรักษ์คัมภีร์ใบลาน โครงการพระไตรปิฎกธรรมชัย ศูนย์พุทธศาสตร์ศึกษา DCI และอาจารย์ ดร.อุเทน วงศ์สถิตย์ จากภาควิชาภาษาตะวันออก คณะโบราณคดี มหาวิทยาลัยศิลปากร เป็นผู้นำเสนอ

ช่วงที่ 2 มุ่งเน้นการอธิบายการจัดทำพระไตรปิฎกฉบับธรรมชัย ซึ่งเป็นผลจากการศึกษาคัมภีร์พระพุทธศาสนาอย่างลึกซึ้ง โดยมีพระครูปลัดสุวัฒนโพธิคุณ (สมชาย ฐานวุฑฺโฒ), พ.บ., ดร. ผู้อำนวยการศูนย์พุทธศาสตร์ศึกษา DCI เป็นผู้นำเสนอ

เทศน์สอนเรื่องการสืบทอดพระสัทธรรมคำสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า

เทศน์สอนเรื่องการสืบทอดพระสัทธรรมคำสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า พระมหาพงศ์ศักดิ์ ฐานิโย, ดร. ได้เทศน์สอนเรื่องการสืบทอดพระสัทธรรมคำสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าในประเด็นต่าง ๆ ดังนี้

• 6 เมษายน: กว่าจะมาเป็นคำสอนอันล้ำค่า
• 13 เมษายน: จากความทรงจำ สู่การจดจาร
• 21 เมษายน: เมื่อรอยจารเริ่มจางหาย
• 28 เมษายน: ฟื้นรอยจารผสานเทคโนโลยี

การสาธิตพระไตรปิฎกฉบับธรรมชัยในรูปแบบดิจิทัล

ดร.สุมัชญา หาญสุขวรพาณิช ได้เข้าร่วมสาธิตผลงานภายใต้หัวข้อ Computational Sanskrit and Digital Humanities (CSDH) ในการประชุมสันสกฤตโลก (World Sanskrit Conference) ปี 2023 โดยการนำเสนอเรื่อง “การแนะนำพระไตรปิฎกฉบับธรรมชัยในรูปแบบดิจิทัล”